Gelezen: WRR-verkenning De Toekomst in Beleid

Met dank aan Phylicia dit interessante rapport zitten lezen (zie link). Ik moest daarbij geregeld terug denken aan het boek The Long Run dat ik laatst beblogte (zie hier). Idee van het WRR-rapport is om bij het verkennen van de toekomst eerst eens even goed uit te hoeken wat al wel zeker is. Dat is zo stelt WRR niet alleen methodologisch een goed idee, maar kan ook helpen begrip te genereren voor maatregelen om de uitdagingen van morgen tegemoet te treden. Met de blik op 2050 moet je bij de zekerheden, of ankerpunten zoals WRR ze noemt, denken aan zaken als onze geografische ligging, beperkt beschikbare ruimte, de vastigheid van de gebouwde omgeving en dat de beroepsbevolking van 2050 nu al grotendeels is opgeleid. Bij ankerpunten gaat het verder ook om - oh gedrag - om ons pleistocene brein dat maar niet verandert en de mens als sociaal wezen. Door grote verschuivingen te laten botsen op die ankerpunten krijg je zicht op spanningen die geadresseerd zouden moeten worden. WRR heeft deze aanpak toegepast op zes casussen en dat smaakt naar meer. Misschien moeten we de WRR vragen om met ons te komen oefenen. Dat past mooi bij onze lange lijnen en bij de oproep van de WRR om met hun methodiek een zinvol gesprek over de toekomst te beleggen tussen bewindspersonen, beleidsmakers en strategen. Ik zou wel eens willen oefenen met een fossiel reclame verbod om via de sociale norm ons pleistocene brein wat te adresseren op weg naar effectiever klimaatbeleid. 

En ook nog een paar mooie en best wel kittige citaten:

• Het debat over toekomstgerichte beleidskeuzes kan niet blijven steken in overheden die legitimiteit proberen te ontlenen aan het garanderen van comfort en koopkrachtplaatjes. Een werkelijk debat over een rechtvaardige verdeling van lasten en lusten blijft zo uit.
• Overheden zoeken legitimiteit vaak via overlegtafels met gevestigde belangenorganisaties. Dat levert draagvlak op, maar leidt evenzeer tot behoudzucht. Zo ontstaat beleid dat consensus organsiseert en verandering belemmert.  
• Bovenal vraagt toekomstgericht beleid om politieke moed, scherpe visies, ruimte voor innovaties en instituties die verder kijken  dan de volgende verkiezing of het volgende akkoord. Anders blijft beleid vooral een poging om gisteren zo lang mogelijk vast te houden.