Prachtige lezing van Paul 't Hart die zich voor de gelegenheid in de wereld van minderheidskabinetten is gedoken. En geloof het of niet, ook daarover is een handvol boeken geschreven. Hij begon met een survival rate-plaatje dat uit een epidemiologisch lesboek lijkt te komen maar stiekem toch over het overleven van kabinetten zelf gaat. De levensduur van kabinetten met overkoepelende financiële deals met de oppositie, doet niet onder voor die van meerderheidskabinetten. Die zonder deals wel, oeps. Dat neemt niet weg dat er sowieso wel een aantal voordelen van minderheidskabinetten zijn te bedenken. Paul noemde gezond dualisme, betere deliberatie (meer vrije kwesties
buiten dichtgetimmerd regeerakkoord om), energie op wat wél bindt (voorbeeld: issues koppelen tot grote pakketten die tot doorbraken leiden) en kans op oversized issue majority (bij minderheidskabinetten juist vaak grote meerderheden achter wetgeving, dat leidt tot continuïteit over kabinetten heen). Vervolgens ging hij in op wat ambtenaren te doen staan om de drie ambtelijke uitdagingen van minderheidskabinetten - eendrachtig de titel - te overleven (zie foto). Wie gaat al het extra politieke handwerk
doen dat nodig is om beleidsvoortgang te maken met een minderheidskabinet? Een politieke assistent gaat dat niet bolwerken zo stelt Paul. Er is zo voorspelt hij al snel sprake van een sluipende politisering van het ambtelijk apparaat omdat DGs en
directeuren in het gat moeten springen dat een PA niet kan dichtlopen (als je er tenminste niet voor kiest zoals bijvoorbeeld in Australië designated oliemannetjes aan te stellen; de departemental liason officers). Als DGs en directeuren het zelf moeten gaan doen, verwacht Paul dat dit binnen het ambtenarenapparaat zomaar tot een clash tussen hyperpolitiek en de
ambachtelijkheid van het werken met het beleidskompas kunnen leiden. Anders gezegd, als de verleiding van de top
in de rol van politiek oliemannetje te kruipen te groot wordt, dreigt men daar niet meer open te staan voor inhoudelijke signalen uit de onderliggende lijn. En passant kwam Paul nog met wat onderbouwde systeem kritiek. Wat hem betreft moeten we structureel rekening houden met minder vertrouwen in de politiek. Juist dan moet je als politicus doen wat je waar kunt maken en duidelijk zijn over wat niet kan, aldus 't Hart. Dit terwijl - zo ziet Paul - het vermijden van teleurstelling bij kiezer/burger ondertussen een dominant gedragspatroon voor politici is geworden.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten